Inside OakMega | Khi ai cũng dùng AI làm bài phỏng vấn, OakMega nhận ra ai thực sự có năng lực bằng cách nào?
Bài tập phỏng vấn của OakMega mặc định bạn sẽ dùng AI. Điều quan trọng không phải “bạn có biết dùng hay không”, mà là bạn có hiểu mình đang dùng gì. Nộp bài xong mới là lúc buổi phỏng vấn thật sự bắt đầu: chúng tôi mời bạn đi lại toàn bộ quá trình giải bài và quan sát ba điều — bạn có giải thích rõ quyết định của mình không, có dám nghi ngờ kết quả AI đưa ra không, và có thực sự đặt mình vào bối cảnh kinh doanh không.
Irene ChaoExecutive Assistant
Điều chúng tôi quan tâm không phải là bạn có biết dùng AI hay không, mà là bạn có hiểu mình đang dùng gì.
Khi bài tập phỏng vấn đó được gửi đến, chúng tôi lặng đi một lúc.
Hình thức chỉn chu, cấu trúc rõ ràng, từng chi tiết đều được xử lý cẩn thận — vượt xa mức chúng tôi kỳ vọng. Tôi và đồng nghiệp nhìn nhau, không ai nói gì, nhưng cả hai đều hiểu ánh mắt ấy có ý gì: trong bài này, bao nhiêu phần là do chính ứng viên tự làm?
Câu hỏi đó khiến chúng tôi nhận ra một điều: nếu đọc xong bài mà vẫn không tìm được câu trả lời, thì vấn đề nằm ở chính đề bài. Một đề bài tốt không nhằm ngăn bạn dùng AI, mà khiến bạn không thể chỉ nộp mỗi một kết quả đầu ra — bạn buộc phải nộp kèm cả cách tư duy của mình.
Từ đó, chúng tôi suy nghĩ lại xem quy trình phỏng vấn nên trông như thế nào.
Mục lục
- Đề phỏng vấn của chúng tôi vốn đã mặc định bạn sẽ dùng AI
- Nộp bài xong, buổi phỏng vấn mới thật sự bắt đầu
- Người chúng tôi tìm kiếm là người như thế này
- Câu hỏi thường gặp
Đề phỏng vấn của chúng tôi vốn đã mặc định bạn sẽ dùng AI
Khi ra đề phỏng vấn, OakMega chưa bao giờ đặt câu hỏi “làm sao để ngăn ứng viên dùng AI”.
Bản thân câu hỏi đó đã đi sai hướng. Công cụ AI giờ đây là trang bị tiêu chuẩn trong công việc, cũng như Google hay Excel. Chúng tôi dùng hằng ngày, và khách hàng của chúng tôi cũng đang học cách sử dụng. Nếu bạn hoàn toàn không đụng đến AI khi làm bài, chúng tôi lại thấy tò mò — vì sao vậy?
Vì thế, logic thiết kế đề của chúng tôi không phải là ngăn chặn, mà là: coi AI là một điều kiện có sẵn, và trên tiền đề đó, xem bạn tư duy và phán đoán ra sao.
Lấy ví dụ hai dạng đề chúng tôi từng ra:
Dạng phân tích: Bạn nhận một tình huống kinh doanh thực tế rối rắm, trong dữ liệu vừa có những biến động hợp lý, vừa có lỗi sai thật sự. Bạn cần tìm ra nguyên nhân gốc, viết bút toán điều chỉnh và tóm lại thành một bản memo một trang gửi quản lý. Với dạng đề này, AI chắc chắn giúp được — sắp xếp số liệu, hệ thống hóa logic, thậm chí soạn nháp tài liệu. Nhưng sau khi nộp bài, điều chúng tôi muốn nghe là bạn đã bóc tách vấn đề thế nào, phối hợp với AI ra sao, và vì sao bạn nghi ngờ bút toán này chứ không phải bút toán kia. Mạch suy nghĩ đó là của bạn, không phải của AI.
Dạng thực hành: Bạn dùng công cụ AI để hoàn thành một sản phẩm có chức năng thực tế. Sản phẩm bàn giao gồm bản demo chạy được, tài liệu đặc tả phát triển và phần đánh giá hiệu quả. Để AI viết code hay tạo tài liệu đều không thành vấn đề. Điều chúng tôi muốn thấy là bạn định nghĩa thành công của sản phẩm thế nào, bạn viết prompt ra sao, giữa chừng gặp vấn đề gì và đã điều chỉnh thế nào. Chính quá trình ra quyết định ấy mới là nơi buổi phỏng vấn thật sự bắt đầu — không phải lúc bạn nộp bài, mà là lúc bạn ngồi xuống và nói với chúng tôi: “Lúc đó tôi đã nghĩ thế này.”
Nộp bài xong, buổi phỏng vấn mới thật sự bắt đầu
Sau khi bạn nộp bài, chúng tôi sẽ hẹn buổi trao đổi thứ hai. Không phải để kiểm tra bạn thêm lần nữa, mà để mời bạn dẫn chúng tôi đi lại toàn bộ quá trình giải bài.
Bạn đọc đề như thế nào, quyết định bắt đầu từ đâu, giữa chừng vướng ở đâu, phối hợp với AI ra sao, và cuối cùng vì sao lại nộp bài theo cách đó. Những câu hỏi này không có đáp án chuẩn. Điều chúng tôi muốn nghe không phải là kết quả, mà là bạn đã từng bước đi đến kết quả đó như thế nào.
Trong quá trình này, có ba điều chúng tôi thực sự quan sát.
Thứ nhất: bạn có giải thích rõ được quyết định của mình không.
Đúng hay sai là chuyện thứ yếu; chúng tôi muốn biết vì sao bạn làm như vậy hơn. Lúc đó bạn đọc đề thế nào, căn cứ phán đoán là gì, đã cân nhắc hướng khác chưa và vì sao loại bỏ chúng — những dấu vết tư duy ấy mới là điều chúng tôi thực sự muốn nghe. Giải thích được nghĩa là bạn đã thật sự trải qua quá trình đó. Không giải thích được, chúng tôi sẽ tiếp tục hỏi; nhưng nếu hỏi mãi vẫn không ra, thì bài làm đó với chúng tôi chỉ là một tập tài liệu, không phải một con người.
Thứ hai: bạn có dám nghi ngờ những gì AI đưa cho mình không.
AI có thể sai, và khi sai, giọng điệu của nó vẫn chắc chắn y như lúc đúng. Chúng tôi muốn biết trong quá trình làm, bạn có từng gặp AI trả về kết quả kỳ lạ không, bạn phát hiện ra bằng cách nào và xử lý ra sao. Người có óc phán đoán biết nên quay lại kiểm chứng ở điểm nào; người không có sẽ gói luôn cả lỗi sai vào bài nộp, và không chỉ ra được vấn đề nằm ở đâu.
Thứ ba: bạn có thực sự đặt mình vào bối cảnh đó không.
Mọi đề bài của chúng tôi đều có bối cảnh kinh doanh, không đơn thuần là bài tập kỹ thuật hay tính toán. Một câu trả lời tốt cho thấy bạn thực sự hiểu tình huống đang nói về điều gì — ở đề tài chính, bạn biết điểm bất thường này có ý nghĩa gì với công ty; ở đề thực hành, bạn biết tính năng này có ý nghĩa gì với người dùng. Một câu trả lời kém thì coi đề bài như một câu đố, giải xong là xong, không thấy được vị trí của nó trong toàn bộ bối cảnh kinh doanh. Khoảng cách này đọc lên là thấy rõ, nghe cũng thấy rõ.
Người chúng tôi tìm kiếm là người như thế này
Không phải “người không dùng AI” — điều đó không thực tế, và cũng không phải điều chúng tôi cần.
Không phải “người giao hết mọi thứ cho AI” — kiểu làm việc đó sẽ sớm va phải giới hạn trong công việc thực tế.
Người chúng tôi tìm kiếm là người biết phối hợp với AI, nhưng không để AI thay thế óc phán đoán của mình. Biết khi nào nên tin, khi nào nên nghi ngờ, khi nào nên tự quyết định — trong thời điểm công cụ AI ngày càng phổ biến, năng lực này lại càng trở nên đáng giá.
Nếu bạn cũng nghĩ như vậy, chúng ta hãy trò chuyện.
Câu hỏi thường gặp
Phỏng vấn ở OakMega có được dùng công cụ AI không?
Được. Đề phỏng vấn của chúng tôi vốn đã mặc định bạn sẽ dùng AI và không hề ngăn cấm. Điều chúng tôi quan tâm là bạn phối hợp với AI thế nào và đánh giá kết quả của nó ra sao.
Quy trình phỏng vấn của OakMega diễn ra như thế nào?
Đầu tiên bạn làm bài tập phỏng vấn. Sau khi nộp, chúng tôi sẽ hẹn buổi trao đổi thứ hai để bạn dẫn chúng tôi đi lại quá trình giải bài. Đó không phải một bài kiểm tra nữa, mà là để lắng nghe cách bạn tư duy.
Phỏng vấn có những dạng đề nào?
Hai dạng: phân tích (một tình huống kinh doanh thực tế rối rắm, bạn tìm nguyên nhân gốc và viết memo) và thực hành (dùng AI làm ra bản demo sản phẩm chạy được kèm tài liệu đặc tả phát triển).
OakMega coi trọng điều gì nhất khi phỏng vấn?
Ba điều — bạn có giải thích rõ được quyết định của mình không, có dám nghi ngờ những gì AI đưa ra không, và có thực sự đặt mình vào bối cảnh kinh doanh của đề bài không.
Người như thế nào phù hợp với OakMega?
Người biết phối hợp với AI nhưng không để AI thay thế óc phán đoán của mình. Biết khi nào nên tin, khi nào nên nghi ngờ, khi nào nên tự quyết định.
Bạn quan tâm đến cách làm việc tại OakMega? 👉 Xem các vị trí đang tuyển
